‘Ik hou ervan om verrassende verbindingen te leggen’

‘Ik hou ervan om verrassende verbindingen te leggen’
Anouk van der Gaag: “Staan scholen achter je idee? Zijn ze bereid ervoor te betalen?”
Projectleider Anouk van der Gaag van OnderwijsLab010 zit boven op de Rotterdamse onderwijsinitiatieven. Zij zorgt samen met de collega’s van CityLab010 dat initiatieven een goede start krijgen.

Projectleider Anouk van der Gaag van OnderwijsLab010 zit boven op de Rotterdamse onderwijsinitiatieven. Zij zorgt samen met de collega’s van CityLab010 dat initiatieven een goede start krijgen.

“We zijn actief op zoek naar concrete ideeën om de kwaliteit van ons onderwijs te verbeteren. Plannenmakers stel ik in elk geval altijd drie vragen: ‘Staan scholen en instellingen achter je idee?’ ‘Wat vinden zij ervan?’ ‘Zijn mensen bereid er budget voor vrij te maken?’ CityLab010 wil co-financier zijn van levensvatbare onderwijsinitiatieven. Plannenmakers moeten bij voorkeur ook andere geldbronnen aanboren, dat zorgt voor meer draagvlak voor het plan. Alleen dan is er een solide basis om daadwerkelijk succes te kunnen boeken. Stuiten mensen op barrières, dan helpen wij om belemmeringen weg te nemen. Door een eenmalige startsubsidie beschikbaar te stellen voor goede ideeën, maar ook experimenten in en rond de school te stimuleren. We bieden tevens hulp bij de uitvoering van een idee. Zo zorgen we dat een initiatief optimaal effect heeft en ook voor andere scholen bruikbaar is. Daarnaast geldt dat elk initiatief moet leiden tot een betere onderwijskwaliteit met een langdurig effect.

Wat vergt dat van jou en je collega’s bij de gemeente?
We moeten buiten de kaders kunnen denken en leren soepel met regels om te gaan. Zo krijg je zaken voor elkaar. En wees creatief in het leggen van verbindingen tussen de partijen en de plannen. De ON TOUR-events die CityLab010 organiseert, zijn hier een goed voorbeeld van. Op verschillende innovatieve hotspots komen plannenmakers en mensen vanuit verschillende disciplines bij elkaar. Daar gaat een positieve vibe van uit. Die energie heeft het reguliere onderwijs, denk ik, nodig. Er gaat nu veel geld naar reguliere programma’s. Willen we echt vernieuwen, dan moeten wij het onderwijs stimuleren om de uitdagingen die ons staan te wachten, voortvarend aan te pakken. Daarom pleit ik voor een structureel innovatiebudget. Met CityLab010 hebben we vier jaar de tijd gekregen. We hebben nog een jaar. In de afgelopen tijd hebben we een flinke groei doorgemaakt en iets van 100 plannen mede mogelijk gemaakt. Het zou zonde zijn om de opgebouwde kennis en het netwerk verloren te laten gaan.

Wat zijn de uitdagingen in het Rotterdamse onderwijs?
Het onderwijs moet zich richten op het ontwikkelen van toekomstbestendige vaardigheden en nieuwe vormen van leren. Die vaardigheden heten inmiddels 21st Century Skills [zie kader, red.]. Het onderwijs moet sneller kunnen meebewegen met de tijd waarin we leven en veel flexibeler worden, denk bijvoorbeeld aan een verruiming van de openingstijden. Ook belangrijk: het aansluiten op de persoonlijke talenten van leerlingen, leerkrachten en pedagogische medewerkers. Het ontwikkelen van ondernemerschap en vakmanschap en kinderen enthousiast maken voor technologie en wetenschap hebben ook veel prioriteit. Zo bieden robotisering, 3D-printing en lasersnijden veel nieuwe kansen om werkgelegenheid te scheppen.
De Maakotheek is een goed voorbeeld van een door CityLab010 gehonoreerd onderwijsinitiatief. Het is een technologiebibliotheek die spullen en kennis levert. Scholen kunnen spullen lenen zoals robots, 3D-printers en snijders, inclusief begeleiding, lesmaterialen en onderhoud. Met deze service kunnen scholen leerlingen op een speelse en leerzame manier laten kennismaken met nieuwe, opwindende technieken. Zo kunnen kinderen hun talenten ontplooien en kennis opdoen. De Maakotheek bezocht inmiddels 15 scholen en bereikte 700 leerlingen, dit jaar vooral in het primair onderwijs. Maar ook VO-scholen kunnen bij de Maakotheek terecht.

Hoe beoordelen jullie de inmiddels ingediende plannen?
OnderwijsLab010 werkt met een divers samengestelde adviescommissie. Dat zorgt ervoor dat de plannen niet alleen beoordeeld worden vanuit het ambtenarenperspectief. In de commissie zitten leerlingen, leraren, wetenschappers, een deskundige met ervaring op het gebied van innovatie en een vertegenwoordiger van FOKOR, de vereniging waarin Rotterdamse schoolbesturen samenwerken. De commissie komt in juni bij elkaar. Met het commissie-advies ga ik begin juli naar de wethouder. Vervolgens neemt de gemeente een besluit. Voor de beoordeling is het belangrijk dat de ingediende ideeën aansluiten bij de Rotterdamse onderwijsvisie [zie hieronder, red.].

Glunderen met techniek
Glundertechniek is een ander mooi voorbeeld van een gehonoreerd plan. Met behulp van een zelfgebouwde machine geven vmbo-leerlingen van het Scheepvaart- en Transport College (STC) voorlichting aan basisscholieren. De basisscholieren krijgen dus techniekles van iemand die maar een paar jaar ouder is. Samen met de leerkrachten van de basisschool en stagiair(e)s van de Pabo stelt initiatiefnemer Technieklab een serie lessen samen. Op loopafstand van een groep basisscholen in het Nieuwe Westen biedt Technieklab ruimte voor scholieren om te experimenteren met techniek. De scholen kunnen zo een gebouw, een programma én een vakkracht delen. Zo blijven de kosten beperkt.
Bij CityLab010 zijn we niet alleen verbinders, maar ook promotors. Deze aansprekende voorbeelden laten zien wat er allemaal mogelijk is met onderwijsinnovatie. We hopen zo leerlingen, leerkrachten en ondernemers te inspireren om aan de slag te gaan met het onderwijs van de toekomst.

Wie is Anouk van der Gaag?
Sinds zes jaar werkt Anouk bij de afdeling Onderwijs van de gemeente Rotterdam. Zij studeerde commerciële economie en bestuurskunde. Anouk is als projectleider verbonden aan Onderwijslab010, het innovatiefonds voor onderwijs van CityLab010. Zij leidt subsidiestromen in goede banen, praat met plannenmakers en verbindt hen met het gemeentelijke netwerk en haar onderwijscontacten. Haar focus ligt op het bevorderen van cocreatie en het verbinden van netwerken.
Anouk: “Het is superleuk om voor CityLab010 te werken, je hebt de ruimte om te experimenteren. Door kleine initiatieven aan elkaar te knopen kunnen mensen elkaar versterken. Deze aanpak vergroot de slagkracht van dit soort initiatieven enorm. Het is inspirerend om jonge ondernemers met frisse ideeën te ontmoeten. De dynamiek en creativiteit werken erg aanstekelijk.”

Onderwijslaboratorium
Rotterdam mag zich dit schooljaar officieel Onderwijsstad van Nederland noemen. Onderwijsinstellingen, bedrijfsleven, gemeente en andere partijen bouwen in een levend laboratorium aan het onderwijs van de toekomst. Anders leren denken, doen en samenwerken, luidt het devies. Met de onderwijsvisie ‘Leren Loont!’ zet Rotterdam in op de beste leraren voor Rotterdam, meer aandacht voor vakmanschap, een goede aansluiting tussen onderwijs en jeugdhulp en meer kwaliteit door schoolontwikkeling. In peuterspeelzalen en de kinderopvang wordt al gewerkt aan de ontwikkeling van het jonge kind, dit om elk kind een vliegende start te geven.

21st Century Skills
Het gaat om vaardigheden als ‘kritisch denken’, ‘creatief denken’, ‘probleem oplossen’, ‘ICT-basisvaardigheden’, ‘informatievaardigheden’, ‘ondernemersvaardigheden’ en ‘computational thinking’. Lees meer over de Vaardigheden van de 21e Eeuw op SLO: Curriculum van de Toekomst. Artikelen en interviews zijn te vinden op Kennisnet.nl.
Bron: curriculumvandetoekomst.slo.nl/21e-eeuwse-vaardigheden

TEKST: CINDY MIRANDE
BEELD: LIZA DIKKERBOOM

 

geen Reacties

Reageren

Er zijn nog geen reacties geplaatst.

Plaats een reactie

Lees voor u reageert onze algemene voorwaarden. Alle reacties worden vooraf gemodereerd. Uw IP adres is geregistreerd (wordt niet gepubliceerd).